Muhabbet Kuşları İçin Doğal Antibiyotikler

Muhabbet Kuşları İçin Doğal Antibiyotikler Gerçekten İşe Yarar mı?

İnternette muhabbet kuşları için sarımsak suyu, kekik çayı, elma sirkesi, zencefil, propolis ve benzeri birçok ürün “doğal antibiyotik” adıyla önerilir. Bazılarının laboratuvar ortamında mikroorganizmalar üzerinde etkileri gösterilmiş olsa da bu, hasta bir muhabbet kuşunda güvenli ve etkili bir antibiyotik tedavisi oldukları anlamına gelmez.

Muhabbet kuşları için doğal antibiyotikler var mı? Evde hazırlanıp bakteriyel enfeksiyonu güvenilir şekilde tedavi ettiği gösterilmiş bir doğal antibiyotik yoktur. Sarımsak, kekik, zencefil, sirke veya bitki çayları veteriner hekimin gerekli gördüğü antibiyotik tedavisinin yerine kullanılmamalıdır.

Üstelik “doğal” olması bir ürünün kuş için zararsız olduğu anlamına gelmez. Özellikle konsantre bitkisel yağlar, yanlış hazırlanmış karışımlar ve gelişigüzel takviyeler muhabbet kuşları gibi küçük canlılarda ayrı bir sağlık problemi oluşturabilir.

Doğal Antibiyotik Ne Demektir?

“Doğal antibiyotik” günlük kullanımda bitkilerin veya doğal ürünlerin mikroplara karşı etkili olduğu düşünülen bileşenleri için kullanılan bir ifadedir.

Ancak antibiyotik kelimesinin asıl anlamı bakterilere karşı kullanılan ilaçlarla ilgilidir.

Bakteri, mantar, virüs ve parazit aynı şey değildir.

Örneğin kuşta:

• bakteriyel enfeksiyon,
• mantar enfeksiyonu,
• parazit,
• viral hastalık

aynı belirtileri oluşturabilir.

Bu nedenle “kuş kabardı, doğal antibiyotik verelim” yaklaşımının en büyük sorunu hastalığın ne olduğunun bilinmemesidir.

Kekik veya sarımsağın laboratuvar ortamında bazı bakterilerin gelişimini yavaşlatabilmesi, muhabbet kuşundaki solunum enfeksiyonunu veya bağırsak hastalığını tedavi edeceğini göstermez.

Muhabbet Kuşuna Sarımsak Verilir mi?

Sarımsak muhabbet kuşunda enfeksiyon tedavisi amacıyla kullanılmamalıdır.

Sarımsağın içerisinde laboratuvar ortamında antimikrobiyal özellik gösterebilen maddeler bulunur. Ancak muhabbet kuşu için hangi miktarın tedavi edici ve hangi miktarın zararlı olduğu konusunda evde uygulanabilecek güvenilir bir doz sistemi yoktur.

Ayrıca sarımsak ve soğan gibi Allium türleri hayvanlarda kırmızı kan hücrelerine zarar verebilecek bileşikler içerir.

Bu nedenle:

• suluğa sarımsak atmak,
• sarımsak suyu hazırlamak,
• sarımsak özü damlatmak,
• çiğ sarımsak yedirmek

enfeksiyon tedavisi olarak önerilmemelidir.

“Kokusu suya geçti, az olduğu için zararsızdır” şeklinde bir güvenlik kuralı da yoktur.

Kekik Muhabbet Kuşunda Antibiyotik Yerine Geçer mi?

Hayır.

Kekikte bulunan bazı bileşenlerin bakteriler ve mantarlar üzerinde laboratuvar ortamında etkileri araştırılmıştır. Kümes hayvanları üzerinde hazırlanmış özel yem katkılarıyla yapılan çalışmalar da vardır.

Fakat bunlar evde bir muhabbet kuşunun suluğuna kekik çayı koymanın enfeksiyonu tedavi ettiği anlamına gelmez.

Özellikle:

“Kekik mide mayasını öldürür.”

“Kekik koksidiyozu geçirir.”

“Kekik çayı doğal antibiyotiktir.”

şeklindeki kesin ifadeler doğru değildir.

Kuşta mide mayası, bakteriyel enfeksiyon veya parazit şüphesi varsa hastalığın belirlenmesi ve ona uygun tedavi uygulanması gerekir.

Kekik Yağı ve Diğer Uçucu Yağlar Kullanılır mı?

Muhabbet kuşlarına konsantre uçucu yağ verilmemelidir.

Kekik yağı, çay ağacı yağı, okaliptüs yağı, nane yağı ve benzeri yoğun bitkisel yağlar “doğal” olmalarına rağmen kuşlar için güvenli kabul edilmemelidir.

Kuşların solunum sistemi havadaki uçucu maddelere karşı son derece hassastır.

Bu nedenle uçucu yağları:

• suluğa damlatmak,
• gagaya sürmek,
• tüylere veya deriye uygulamak,
• kafes yanında difüzörle havaya yaymak

doğru değildir.

Özellikle hasta veya solunum problemi bulunan bir kuşun bulunduğu ortamda aromatik yağ kullanmak ek tahrişe neden olabilir.

Elma Sirkesi Doğal Antibiyotik midir?

Elma sirkesi muhabbet kuşundaki enfeksiyonu tedavi eden bir antibiyotik değildir.

Sirkenin asidik olması nedeniyle bazı mikroorganizmaların laboratuvar koşullarındaki gelişimini etkilemesi mümkündür. Fakat bu, kuşun içme suyuna sirke ekleyerek vücudundaki enfeksiyonun tedavi edileceği anlamına gelmez.

Sirke suyun tadını da değiştirir.

Hasta bir kuşun zaten az su içtiği durumda suyu daha az tüketmesine neden olmak istenmez.

Bu nedenle:

“Haftada bir sirke koruyucu olur.”

veya

“Ayda üç kez sirke bütün bağırsak mikroplarını temizler.”

şeklinde bir rutin gerekli değildir.

Temiz içme suyunun yerini sirke veya başka karışımlar almamalıdır.

Zencefil Hasta Muhabbet Kuşuna Verilir mi?

Zencefil de muhabbet kuşunda enfeksiyon tedavisi olarak kullanılmamalıdır.

İnsanlarda veya farklı hayvan türlerinde araştırılmış bazı bitkisel etkiler doğrudan muhabbet kuşuna uygulanamaz.

Özellikle “kursağı çalıştırır”, “üşütmeyi geçirir” veya “mideyi açar” düşüncesiyle suluğa zencefil koymak, gerçek bir kursak veya sindirim sistemi hastalığında doğru tedavinin gecikmesine neden olabilir.

Kursak boşalmıyorsa, kuş yem kusuyorsa veya belirgin şekilde halsizse bitki suyu denenmemelidir.

Bal Muhabbet Kuşunda Antibiyotik Olarak Kullanılır mı?

Hayır.

Balın bazı özel tıbbi kullanımları bulunabilse de evde kullanılan bal, muhabbet kuşunun solunum veya sindirim sistemi enfeksiyonunun tedavisi değildir.

Suluğa bal eklemek de gerekli değildir.

Şekerli su daha hızlı bozulabilir ve suluk hijyenini zorlaştırabilir.

Hasta kuşa enerji vermek amacıyla rastgele bal veya pekmez vermek yerine kuşun neden yem yemediğinin belirlenmesi daha önemlidir.

Açlık veya ciddi güçsüzlük bulunan kuşta uygulanacak beslenme ve sıvı desteği durumuna göre belirlenmelidir.

Propolis ve Ekinezya Bağışıklığı Güçlendirir mi?

Propolis ve ekinezya hakkında farklı hayvan türlerinde çeşitli çalışmalar bulunmasına rağmen muhabbet kuşlarında hastalıkları önlemek veya tedavi etmek için kullanılacak standart, güvenilir bir ev dozu bulunmamaktadır.

Özellikle insan kullanımı için hazırlanan propolis ürünlerinde alkol veya kuş için uygun olmayan başka bileşenler bulunabilir.

“Bağışıklığı güçlendirme” amacıyla sağlıklı kuşun suyuna sürekli farklı ürünler eklemek gerekli değildir.

Muhabbet kuşunun bağışıklık sistemi için çok daha önemli olan şeyler:

• dengeli beslenme,
• yeterli uyku,
• temiz içme suyu,
• temiz kafes,
• uygun ortam sıcaklığı,
• iyi havalandırma,
• gereksiz stresin azaltılmasıdır.

Aloe Vera Yaralara Sürülür mü?

Muhabbet kuşunun açık yarasına evde doğrudan aloe vera veya başka bir bitkisel ürün sürmek doğru değildir.

Bitkinin hangi bölümünün kullanıldığı, ürünün saflığı ve kuşun bölgeyi gagalayarak ne kadarını yutacağı kontrol edilemez.

Özellikle göz çevresi, açık yara, yanık veya ayak yarasında “doğal olduğu için güvenlidir” düşüncesiyle ürün kullanılmamalıdır.

Yaranın nedenine ve derinliğine göre uygulanması gereken bakım değişir.

Papatya veya Nane Çayı Verilir mi?

Papatya ve nane gibi bitkiler insanlarda yaygın kullanıldığı için kuşlarda da benzer şekilde etkili oldukları düşünülür.

Fakat muhabbet kuşunun:

• ishali,
• solunum hastalığı,
• göz enfeksiyonu,
• gece korkusu,
• kursak problemi

bitki çayıyla tedavi edilmemelidir.

Özellikle gözü papatya çayıyla silmek doğru değildir. Evde hazırlanmış bitki çayı steril değildir.

Göz çevresinde temizlik gerekiyorsa uygun şekilde kullanılan steril serum fizyolojik çok daha güvenli bir seçenektir.

Tarçın, Çörek Otu ve Diğer Baharatlar Antibiyotik Sayılır mı?

Hayır.

Bazı baharatların içerisinde laboratuvar ortamında antimikrobiyal aktivite gösteren bileşikler bulunabilir.

Ancak bundan:

“Çörek otu bakteriyi öldürür.”

“Tarçın Candida’yı temizler.”

“Biberiye solunum yollarını açar.”

sonuçları çıkarılmamalıdır.

Bir maddenin laboratuvar kabında bakterinin gelişimini engellemesi ile yaşayan bir muhabbet kuşunda hastalığı güvenli dozda tedavi etmesi tamamen farklı konulardır.

Bu nedenle baharat veya bitkiler ilaç yerine kullanılmamalıdır.

Bitkiler Muhabbet Kuşuna Hiç Verilmemeli mi?

Burada önemli bir ayrım vardır.

Muhabbet kuşlarının beslenmesine uygun olduğu bilinen bazı taze yeşillikler ve otlar gıda olarak küçük miktarlarda sunulabilir.

Fakat bir bitkinin besin olarak güvenli olması onu ilaç yapmaz.

Örneğin güvenli bir yeşilliğin kuş tarafından birkaç yaprak yenmesi ile o bitkinin konsantre yağını, özütünü veya çayını tedavi amacıyla vermek aynı şey değildir.

Bu nedenle:

Besin olarak sunmak başka, hastalık tedavisi amacıyla kullanmak başkadır.

Muhabbet Kuşunda Enfeksiyon Olduğunu Nasıl Anlarım?

Tek bir belirtiyle enfeksiyon teşhisi koymak mümkün değildir.

Ancak aşağıdaki değişiklikler sağlık problemi olduğunu gösterebilir:

• sürekli kabarık durma,
• normalden fazla uyuma,
• yem tüketiminin azalması,
• kilo kaybı,
• göz veya burun akıntısı,
• tekrarlayan hapşırma,
• nefes alırken ses,
• kuyruğun solunumla belirgin hareket etmesi,
• ağzı açık nefes alma,
• kusma veya tekrarlayan geri çıkarma,
• belirgin dışkı değişikliği,
• kafes tabanında durma.

Bu belirtilerin nedeni bakteri olmak zorunda değildir.

Mantar, parazit, virüs, toksin, beslenme problemi veya farklı bir hastalık da benzer belirtilere neden olabilir.

Antibiyotik Ne Zaman Gerekir?

Antibiyotikler bakteriyel enfeksiyonlarda kullanılır.

Kuşun hastalık belirtisi göstermesi otomatik olarak antibiyotik kullanılması gerektiği anlamına gelmez.

Veteriner hekim muayene bulgularına göre gerektiğinde dışkı, kursak veya başka örnekleri inceleyebilir; bazı durumlarda kültür veya farklı testler isteyebilir.

Bakteriyel enfeksiyon düşünülüyorsa uygun antibiyotik, kuşun kilosu ve hastalığın yerine göre seçilir.

Bu nedenle başka bir kuşa daha önce verilen ilaç aynı belirtiyi gösteren yeni kuşa gelişigüzel verilmemelidir.

İnsan Antibiyotiği Muhabbet Kuşuna Verilir mi?

Kendi başınıza verilmemelidir.

Bazı etken maddelerin hem insanlarda hem hayvanlarda kullanılan formları bulunabilir. Ancak bu, evde bulunan insan ilacının kuşa uygun miktarda kırılıp suyuna katılabileceği anlamına gelmez.

Muhabbet kuşları birkaç on gram ağırlığında küçük canlılardır.

İlacın:

• doğru etken madde olması,
• doğru dozda kullanılması,
• doğru sürede verilmesi,
• gerçekten bakteriyel hastalık bulunması

gerekir.

Yanlış antibiyotik hem tedaviyi geciktirebilir hem de yan etkilere ve antibiyotik direncine katkıda bulunabilir.

Suluğa İlaç veya Takviye Koymak Neden Sorun Olabilir?

Kuşun gün içerisinde ne kadar su içtiği sabit değildir.

Sıcaklık, beslenme ve sağlık durumu tüketimi değiştirir.

Üstelik bazı ilaçlar veya bitkisel karışımlar suyun tadını değiştirerek kuşun daha az içmesine neden olabilir.

Bu nedenle her ilaç için “suluğa birkaç damla” şeklinde standart bir yöntem yoktur.

Veteriner hekimin verdiği ilacın nasıl kullanılacağı ayrıca belirtilmelidir.

Hasta Muhabbet Kuşuna Evde Ne Yapılabilir?

Evde yapılabilecek en değerli şey kuşa onlarca ürün vermek değildir.

Kuşun:

• sakin bir ortamda kalmasını,
• temiz suya kolayca ulaşmasını,
• alışık olduğu yemi yiyebilmesini,
• uygun sıcaklıkta ve cereyansız ortamda bulunmasını

sağlayın.

Yem tüketimini, dışkısını ve davranışlarını gözlemleyin.

Mümkünse hassas teraziyle ağırlığını takip edin.

Başka kuşlar varsa bulaşıcı hastalık ihtimali nedeniyle yakın teması sınırlandırmak gerekebilir.

En önemlisi, kötüleşen bir kuşta sarımsak, kekik, sirke veya başka bir ev karışımını denemek için günler kaybetmeyin.

Muhabbet Kuşlarında Doğal Antibiyotik Konusunda En Önemli Nokta

Bitkilerde antimikrobiyal maddeler bulunması bilimsel olarak mümkündür.

Fakat bu bilgi:

“Bu bitki muhabbet kuşunda antibiyotik yerine geçer.”

anlamına gelmez.

Özellikle sarımsak suyu, kekik çayı, sirke, propolis, zencefil ve uçucu yağlar için internette verilen tarifler muhabbet kuşlarında güvenilir tedavi protokolleri değildir.

Hasta kuşun ihtiyacı bazen antibiyotik bile olmayabilir.

Sorun mantar, parazit, virüs, zehirlenme veya başka bir hastalıksa “doğal antibiyotik” kullanmak yalnızca zaman kaybettirebilir.

Muhabbet kuşunuz hastalık belirtisi gösteriyorsa amaç evde en güçlü doğal ürünü bulmak değil, hastalığın nedenini doğru belirlemektir.