Kanarya Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kanarya sahiplenirken yalnızca rengine veya ötüşüne bakmak doğru değildir. Kuşun genel duruşu, solunumu, tüyleri, gözleri, ayakları ve bulunduğu ortam birlikte değerlendirilmelidir. Çünkü ilk bakışta güzel görünen bir kanarya, yakından gözlendiğinde sağlık açısından önemli bazı işaretler gösterebilir.

Kanarya alırken dikkat edilmesi gerekenler arasında en önemlisi, kuşun o anki genel durumunu doğru gözlemlemektir. Ancak kafesin önünde birkaç dakika bakarak hiçbir kuş için yüzde yüz sağlık garantisi vermek mümkün değildir. Amaç hastalık teşhisi koymak değil, açık şekilde sorunlu görünen bir kuşu fark edebilmek ve sahiplenmeden önce doğru soruları sormaktır.

Sağlıklı Kanarya İlk Bakışta Nasıl Görünür?

Sağlıklı görünen bir kanarya çevresine karşı ilgili olmalı, tünekte dengeli durmalı ve bulunduğu ortamı takip etmelidir.

Kuşun sürekli hareket etmesi şart değildir. Dinleniyor veya sessiz duruyor olabilir. Önemli olan uzun süre boyunca gözleri kapalı, aşırı kabarık ve çevresinden kopuk görünmemesidir.

Kanaryanın:

• tünekte dengeli durması,
• çevresine tepki vermesi,
• tüylerinin genel olarak düzgün görünmesi,
• rahat nefes alması,
• yemliğe ve suya ulaşabilmesi

olumlu işaretlerdir.

Buna karşılık kafes tabanında güçsüz biçimde duran veya uzun süre tüneğe çıkmayan bir kuş daha dikkatli değerlendirilmelidir.

Gözler ve Burun Çevresi Nasıl Olmalı?

Kanaryanın göz çevresinde belirgin şişlik, yoğun akıntı veya sürekli kapalı tutulan bir göz olmamalıdır.

Burun deliklerinin çevresinde de yapışmış akıntı, belirgin kirlenme veya nefes almayı etkileyen bir oluşum görülmemesi beklenir.

Kuş kısa süreli olarak gözünü kapatabilir veya dinlenebilir. Burada sorun tek bir an değil, davranışın sürekli olmasıdır.

Bir kanaryanın uzun süre gözlerini kapalı tutması, aynı zamanda kabarması ve çevreye ilgisinin azalması normal dinlenmeden farklı değerlendirilmelidir.

Kanaryanın Solunumu Nasıl Kontrol Edilir?

Kuşu elinize almadan birkaç dakika uzaktan izlemek en doğru yöntemlerden biridir.

Kanarya dinlenirken sürekli ağzını açarak nefes alıyorsa, belirgin hırıltı veya tıkırtı duyuluyorsa ya da her nefeste kuyruğu belirgin şekilde aşağı-yukarı hareket ediyorsa bu durum dikkate alınmalıdır.

Yeni yakalanmış veya ürkütülmüş bir kuş kısa süre hızlı nefes alabilir. Bu nedenle kanaryayı özellikle korkutup ardından solunumunu değerlendirmek doğru değildir.

En anlamlı gözlem, kuş sakin durumdayken yapılır.

Tüyler Nasıl Görünmeli?

Kanaryanın tüyleri genel olarak vücudu düzenli biçimde örtmelidir.

Tüy değişimi döneminde kafeste dökülmüş tüyler bulunması veya yeni çıkan tüylerin görülmesi normal olabilir. Bu nedenle yalnızca birkaç dağınık tüy görmek kuşun hasta olduğu anlamına gelmez.

Ancak:

• geniş kel bölgeler,
• kanlı veya yaralı deri,
• sürekli tüy yolma,
• yoğun kirlenmiş tüyler,
• uzun süredir düzelmeyen düzensiz tüy yapısı

daha fazla dikkat gerektirir.

Tüy değişiminin nasıl göründüğünü bilmiyorsanız Kanaryalarda Tüy Değişimi Dönemi rehberindeki normal belirtilerle karşılaştırabilirsiniz.

Sürekli Kabarık Duran Kanarya Alınmalı mı?

Kanaryalar uyurken, dinlenirken veya kısa süre serin hissettiklerinde tüylerini kabartabilir. Bu tek başına hastalık belirtisi değildir.

Fakat kuş uzun süre boyunca kabarık duruyor, gözlerini kapatıyor, hareket etmek istemiyor ve yemliğe ilgisi az görünüyorsa yalnız “üşümüş olabilir” diye düşünmemek gerekir.

Özellikle kafes tabanında kabarık biçimde duran bir kuş sağlık açısından değerlendirilmeden sahiplenilmemelidir.

Kabarma davranışının normal ve anormal durumlarını Kanaryalar Neden Kabarır? sayfasında ayrıca inceleyebilirsiniz.

Ayak ve Tırnaklarda Nelere Bakılmalı?

Kanarya iki ayağıyla da tüneğe rahatça tutunabilmelidir.

Ayakta belirgin şişlik, yara, kanama veya kuşun sürekli bir ayağını kullanmaktan kaçınması dikkate alınmalıdır. Tırnakların çok uzamış olması doğrudan hastalık anlamına gelmez ancak bakım koşulları hakkında fikir verebilir.

Kanaryayı yakalayıp ayağını zorla açarak kontrol etmek gerekmez. Tünekte duruşunu birkaç dakika izlemek çoğu zaman daha değerlidir.

Aynı şekilde kanatların vücutta doğal biçimde durması beklenir. Bir kanadın sürekli aşağı sarkması veya kuşun uçmaya çalışırken belirgin dengesizlik göstermesi göz ardı edilmemelidir.

Dışkıya Bakmak Gerekir mi?

Evet. Kuşun altındaki temiz kafes tabanı sağlık hakkında önemli ipuçları verebilir.

Fakat “sağlıklı kanarya dışkısı mutlaka şu renktir” şeklinde tek bir kural yoktur. Yediği besinler dışkının rengini ve sıvı miktarını değiştirebilir.

Normal kuş dışkısında genel olarak katı dışkı bölümü, beyaz-krem renkli üratlar ve az miktarda berrak idrar görülür.

Kafes tabanında sürekli çok sulu, belirgin kanlı veya katran gibi siyah görünen dışkılar varsa daha dikkatli olunmalıdır.

Dışkıyı değerlendirirken tek örnek yerine kafes tabanındaki genel görünüme bakmak daha doğrudur.

Ayrıntılı anlatım için Kanarya Dışkısı Nasıl Olmalı? rehberine bakabilirsiniz.

Kanaryanın Yem Yediğinden Nasıl Emin Olunur?

Yemlik dolu görünüyorsa kuşun mutlaka yemek yediğini düşünmeyin. Tohum kabukları yemliğin üzerinde birikerek kabı dolu gösterebilir.

Kuşu uzaktan gözlemleyin. Yemliğe gidiyor mu, tohum kırıyor mu ve kafes tabanında normal dışkı üretimi devam ediyor mu?

Kanaryaya elinizden yem uzatıp kabul edip etmediğini “sağlık testi” olarak kullanmayın. İnsana alışık olmayan tamamen sağlıklı bir kanarya elden yem almayabilir.

Aynı şekilde yeni ortamdaki stres nedeniyle siz yanında dururken yemliğe yaklaşmayabilir.

Ötmeyen Erkek Kanarya Hasta mıdır?

Hayır.

Erkek kanaryanın satın alma sırasında ötmemesi tek başına hastalık göstergesi değildir. Ortam değişikliği, stres, tüy değişimi, mevsim veya çevredeki hareketlilik ötüşünü etkileyebilir.

Bu nedenle “ötüyorsa sağlıklı, ötmüyorsa hasta” şeklinde bir seçim yapılmamalıdır.

Eğer özellikle ötüş için kanarya alıyorsanız kuşun geçmişte nasıl öttüğünü satıcıdan sorabilirsiniz. Ancak o an ötmesini zorlamak veya kafesi rahatsız ederek tepki almaya çalışmak doğru değildir.

Kanaryanın Yaşı ve Cinsiyeti Sorulmalı mı?

Evet. Özellikle belirli bir yaş veya erkek-dişi tercihiniz varsa bu bilgiyi satın almadan önce sorun.

Fakat yalnız dış görünüşe bakılarak her kanaryanın kesin yaşı söylenemez.

Varsa kapalı bilezik üzerindeki bilgiler kuşun yetiştirildiği dönem hakkında yardımcı olabilir. Bilezik bilgisi bulunmuyorsa satıcıdan kuşun yaklaşık yaşı ve geçmişi hakkında açık bilgi istemek daha doğrudur.

Cinsiyet konusunda da yalnız “ötüyor, erkektir” gibi tek bir davranışa güvenmemek gerekir.

Irk Seçerken Sağlık Garantisi Aramayın

Gloster, Yorkshire, Border veya farklı renk ve ötüş kanaryalarının görünüm ve yetiştirme amaçları farklı olabilir.

Ancak herhangi bir kanarya ırkını otomatik olarak:

“en dayanıklı”,
“en uzun ömürlü”
veya
“bağışıklığı en güçlü”

diye sıralamak doğru değildir.

Kuşun bireysel sağlık durumu, yetiştirildiği ortam, beslenmesi ve geçmiş bakımı yalnız ırk isminden daha önemlidir.

Bu yüzden önce hangi görünüm veya ötüş tipini istediğinizi belirleyin, ardından sağlıklı görünen ve geçmişi mümkün olduğunca bilinen bir kuş seçmeye odaklanın.

Satıcıya Hangi Sorular Sorulmalı?

Kanaryayı almadan önce birkaç basit soru önemli bilgiler sağlayabilir.

Şunları öğrenmeye çalışın:

• Kuş yaklaşık kaç yaşında?
• Ne zamandır burada?
• Şu anda hangi yemle besleniyor?
• Yakın zamanda hastalık geçirdi mi?
• Herhangi bir ilaç veya tedavi uygulandı mı?
• Daha önce başka kuşlarla birlikte miydi?
• Erkek veya dişi bilgisi neye dayanıyor?
• Varsa bilezik bilgisi nedir?

Açık ve tutarlı cevap veren, kuşların bulunduğu ortamı temiz tutan ve hasta görünen hayvanları satış kafesinde diğer kuşlarla birlikte bırakmayan bir yer tercih etmek daha güvenlidir.

Kanaryanın Bulunduğu Ortama da Bakın

Yalnız almak istediğiniz kuşa odaklanmayın.

Aynı bölümdeki diğer kuşların genel durumuna da bakın. Çok sayıda kuşta kabarma, göz akıntısı, solunum sorunu veya belirgin halsizlik görülüyorsa tek bir kuşun o anda iyi görünmesi yeterli güvence olmayabilir.

Yemliklerin, sulukların ve kafes tabanlarının aşırı kirli olması da bakım koşulları hakkında fikir verir.

Kuşların çok sıkışık biçimde tutulduğu, sürekli rahatsız edildiği veya hijyenin belirgin şekilde kötü olduğu ortamlar tercih edilmemelidir.

Evde Başka Kuş Varsa Yeni Kanaryayı Hemen Yanına Koymayın

Yeni aldığınız kanarya dışarıdan tamamen sağlıklı görünebilir. Ancak sağlık geçmişi her zaman bilinmeyebilir.

Bu nedenle evde başka kuşlar varsa yeni kanaryayı ilk günden aynı kafese veya doğrudan diğer kuşların yanına koymak doğru değildir.

Başlangıçta ayrı tutulması, mümkünse ayrı odada ve ayrı bakım ekipmanlarıyla gözlenmesi daha güvenlidir. Karantina süresi kuşun geldiği ortam, sağlık geçmişi ve veteriner değerlendirmesine göre planlanabilir.

Yeni kuşun ilk günlerde nasıl karşılanacağını Yeni Alınan Kanarya Eve Nasıl Alıştırılır? rehberinde ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.

Kanarya Gelmeden Önce Kafes Hazır Olmalı

Kanaryayı aldıktan sonra kafes aramaya başlamak yerine yaşam alanını önceden hazırlamak daha doğrudur.

Kafes yatay hareket alanı sağlayacak kadar geniş olmalı, teller arasında kuşun başını sıkıştırabileceği açıklık bulunmamalı ve paslı, keskin veya boyası dökülen parçalar içermemelidir.

Tünekler sağlam olmalı; yem ve su kolay ulaşılabilir yerde bulunmalıdır.

Kafesi doğrudan klima akımına, yoğun mutfak dumanına veya sürekli güçlü güneş alan bir noktaya yerleştirmemek gerekir.

Kafes seçimini henüz yapmadıysanız Kanarya Kafesi Nasıl Olmalı? rehberi bu hazırlığı kolaylaştırır.

Hangi Durumlarda O Kanaryayı Almamak Daha Doğrudur?

Bir kuşta aşağıdaki belirtiler belirgin şekilde görülüyorsa önce sağlık durumunun değerlendirilmesi daha doğru olur:

• sürekli kafes tabanında durma,
• uzun süre gözleri kapalı tutma,
• sürekli ve belirgin kabarma,
• ağız açık nefes alma,
• belirgin kuyruk hareketiyle soluma,
• göz veya burun akıntısı,
• tünekte tutunamama,
• bir kanadın belirgin biçimde düşük durması,
• aktif kanama veya açık yara,
• geniş kel bölgeler,
• yem yemediğini düşündüren belirgin halsizlik.

Bu belirtilerden biri tek başına hangi hastalığın bulunduğunu söylemez. Ama satın alma sırasında görmezden gelinmemesi gereken uyarılardır.

Hasta olduğu düşünülen kuşu yalnız “kurtarmak” amacıyla satın almak da her zaman iyi sonuç vermeyebilir. Özellikle evde başka kuşlar varsa bulaşıcı hastalık riski de düşünülmelidir.

Kanarya Seçiminde En Önemli Şey Tek Bir Özellik Değildir

Sağlıklı kanarya seçimi “parlak tüy”, “çok ötüyor” veya “hareketli” gibi tek bir kriterle yapılmaz.

Kuşun:

• rahat soluması,
• tünekte dengeli durması,
• çevresine tepki vermesi,
• göz ve burun çevresinin temiz görünmesi,
• yem tüketmesi,
• dışkısının genel olarak olağan görünmesi,
• belirgin yara veya güçsüzlük göstermemesi

birlikte değerlendirilmelidir.

Sonrasında kuşun geçmişini öğrenmek, alıştığı yemi devam ettirmek, kafesi önceden hazırlamak ve evde başka kuş varsa doğrudan temas ettirmemek ilk günleri çok daha güvenli hâle getirir.

Kanarya seçerken amaç “kusursuz kuş” aramak değil; gözle görülen ciddi sorunları fark etmek, doğru soruları sormak ve yeni kuşun eve mümkün olduğunca güvenli başlamasını sağlamaktır.